झारखंडमधील विद्यार्थ्यांची स्वातंत्र्यदिनी तिरंगा यात्रा काढण्याची योजना

झारखंडमधील आंदोलक विद्यार्थ्यांची नियोजित 'तिरंगा यात्रा' ही देशभरात सुरू असलेल्या 'हर घर तिरंगा' मोहिमेशी सुसंगत आहे. भारताच्या स्वातंत्र्याची 75 वर्षे पूर्ण झाल्याच्या निमित्ताने राष्ट्रीय एकता आणि देशभक्तीला प्रोत्साहन देणे हा या मोहिमेचा उद्देश आहे. या मोहिमेत मोठ्या प्रमाणावर सहभाग पाहायला मिळाला आहे. यामध्ये श्री मनोहर लाल यांच्यासारख्या अधिकाऱ्यांनी 'हर घर तिरंगा' किऑस्कचे केलेले उद्घाटन आणि नागपूरमधील एनसीसी (NCC) ग्रुप हेडक्वार्टरतर्फे आयोजित कार्यक्रमांचा समावेश आहे, जे या मोहिमेतील सामूहिक सहभागावर भर असल्याचे दर्शवतात. पंतप्रधानांनी अलीकडेच राजघाटावर महात्मा गांधींना घेतलेली आदरांजली, अशा उपक्रमांमधील प्रतीकात्मक संबंध आणि राष्ट्रीय एकात्मतेची मूल्ये अधोरेखित करते. झारखंडमधील विद्यार्थ्यांचा हा उपक्रम राष्ट्रीय झेंड्याभोवती केंद्रित असलेल्या प्रतीकात्मक कृतींद्वारे एकता बळकट करण्याच्या राज्य आणि सामाजिक प्रयत्नांच्या व्यापक पार्श्वभूमीवर समोर आला आहे.
झारखंडमधील भरती परीक्षांमधील कथित गैरव्यवहारांविरोधात आंदोलन करणारे विद्यार्थी आज सकाळी 9:30 वाजता रांचीच्या जयपाल सिंग मुंडा स्टेडियमवरून त्यांच्या नियोजित 'तिरंगा यात्रेला' सुरुवात करतील, जिथे ते गेल्या तीन आठवड्यांहून अधिक काळ मुक्काम ठोकून आहेत. आंदोलनाच्या आयोजकांच्या म्हणण्यानुसार, भारताचा 80 वा स्वातंत्र्यदिन साजरा करण्याच्या उद्देशाने काढली जाणारी ही रॅली कचहरी चौक, न्यूक्लियस मॉल आणि शहीद चौक या प्रमुख ठिकाणांहून मार्गक्रमण करून पुन्हा स्टेडियमवर परत येईल (The Hindu). जेपीएससी-जेसएससी (JPSC-JSSC) रिफॉर्म मंचाचे नेते रवींद्र पासवान यांनी सांगितले की, स्पर्धा परीक्षांमध्ये सुधारणा करण्याच्या त्यांच्या मागण्या राज्य सरकार मान्य करेपर्यंत, सध्या 21 व्या दिवशी असलेले हे "बेमुदत" आंदोलन सुरूच राहील. श्री. पासवान म्हणाले, "स्वातंत्र्यदिनानिमित्त आम्ही तिरंगा यात्रेचे आयोजन केले आहे. या मोर्च्यात सहभागी होण्यासाठी झारखंडच्या सर्व जिल्ह्यांमधून विद्यार्थी येथे येणार आहेत. एकता आणि देशभक्तीचा संदेश देणे हा यामागचा उद्देश आहे" (The Hindu).
आंदोलनाच्या ठिकाणाला रांची सदरचे सब-डिव्हिजनल ऑफिसर कुमार रजत आणि अतिरिक्त जिल्हा दंडाधिकारी धनंजय कुमार यांसारख्या स्थानिक अधिकाऱ्यांनी भेट देऊन यात्रेच्या तयारीचा आढावा घेतला. दरम्यान, 10 ऑगस्ट रोजी राज्य विधिमंडळावर काढण्यात आलेल्या मोर्चादरम्यान झालेल्या लाठीचार्जमध्ये जखमी झाल्यापासून रुग्णालयात दाखल असलेले झारखंड लोकक्रांतिकारी मोर्चाचे नेते देवेंद्र कुमार महतो यांनी विद्यार्थ्यांचे आंदोलन सुरू ठेवण्याचे आवाहन करणारा एक व्हिडिओ संदेश जारी केला आहे. सदर रुग्णालयात, जिथे ते 12 दिवसांपासून उपोषणावर आहेत, तेथील आपल्या बेडवरून बोलताना श्री. महतो यांनी आंदोलनाला "कमकुवत" करण्याचा प्रयत्न केला जात असल्याचा आरोप केला आणि 10 ऑगस्टच्या पोलीस कारवाईस जबाबदार असलेल्या अधिकाऱ्यांवर कायदेशीर कारवाई करण्याची मागणी केली (The Hindu). ते म्हणाले, "सध्या सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे भरती प्रक्रियेत सुधारणा करणे, जी झारखंडमध्ये कोलमडली आहे. हे खरोखरच वेदनादायक आहे की प्रत्येक परीक्षेत पेपर लीक होतात, अनियमिता होते आणि शिफारशींवर नोकऱ्या दिल्या जात आहेत," पुढे ते म्हणाले, "झारखंड धोक्यात आहे आणि तुम्हा सर्वांना त्याचे रक्षण करावे लागेल" (The Hindu).
विद्यार्थ्यांचा हा उपक्रम देशभरात सुरू असलेल्या 'हर घर तिरंगा' मोहिमेशी सुसंगत आहे. भारताच्या स्वातंत्र्यदिनाचे वर्धापन दिन celebrations दरम्यान तिरंग्याचे प्रतीकात्मक प्रदर्शन करून राष्ट्रीय एकात्मतेला प्रोत्साहन देणे हा या मोहिमेचा उद्देश आहे. हरियाणात, श्री मनोहर लाल यांनी या मोहिमेचा एक भाग म्हणून 'हर घर तिरंगा' किऑस्कचे उद्घाटन केले (PIB), तर पंतप्रधानांनी अलीकडेच राजघाटावर महात्मा गांधींना आदरांजली वाहून राष्ट्रीय एकात्मतेच्या मुद्यांवर भर दिला (PIB). त्याचप्रमाणे, नुझवीड येथील राजीव गांधी युनिव्हर्सिटी ऑफ नॉलेज टेक्नॉलॉजीज (RGUKT - IIT) मध्ये 14 ऑगस्ट रोजी 'हर घर तिरंगा' रॅलीचे आयोजन करण्यात आले होते. कुलगुरू एम.एल.एन. राव यांनी या रॅलीला हिरवा झेंडा दाखवला, ज्यामध्ये विविध शाखांमधील विद्यार्थी आणि प्राध्यापक सहभागी झाले होते (The Hindu).
झारखंडमधील आंदोलकांकडून तिरंग्याच्या रंगांचा वापर त्यांच्या मागण्या देशभक्ती आणि पद्धतशीर सुधारणांच्या चौकटीत मांडण्याच्या व्यापक प्रयत्नांचे प्रतिबिंब दर्शवतो. मात्र, तणाव अजूनही कायम आहे: 10 ऑगस्ट रोजी झालेल्या विधानसभा मार्चदरम्यान झालेल्या संघर्षात सहभागी असलेल्या व्यक्तींची ओळख पटवण्यासाठी पोलिसांनी फुटेज तपासणे सुरू ठेवले असून, अनेक एफआयआर नोंदवण्यात आले आहेत (The Hindu). आज जशी यात्रा पुढे सरकत आहे, तशी राज्य सरकार आंदोलकांच्या मागण्यांवर चर्चा करणार का किंवा निदर्शने अधिक तीव्र होणार का, याबाबत अनिश्चितता अद्याप कायम आहे.


PIB·The Hindu