ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲಿನ ಸಿವಿಲ್ ಅಪೀಲ್ ಕುರಿತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು
ಭಾರತದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಸಿವಿಲ್ ಅಪೆಲೇಟ್ ಜುರಿಸ್ಡಿಕ್ಷನ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಿವಿಲ್ ಅಪೀಲ್ ನಂ. 897 / 2002 ರ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವು ಅ appellants (ಅಪೀಲುದಾರ) ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಎರಡು ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಪ್ರಕರಣವು, ದೇಶದ ಅತ್ಯುಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಇರುವ ಪ್ರಕರಣಗಳ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಎಷ್ಟು ಸಮಯ ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ರಿಪೋರ್ಟೆಬಲ್ ಕೇಸ್ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ, ಇದರ ತೀರ್ಪು ಕಾನೂನು ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಉದಾಹರಣೆಗಳ (legal precedents) ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಬಹುದು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಲಭ್ಯವಿರುವ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಾದದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ.
ಭಾರತದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನಿನ್ನೆ ಸಿವಿಲ್ ಅಪೀಲ್ ನಂ. 897 / 2002 ರ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿತು. ಇದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಸಿವಿಲ್ ಅಪೆಲೇಟ್ ಜುರಿಸ್ಡಿಕ್ಷನ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಿಪೋರ್ಟೆಬಲ್ ಕೇಸ್ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವು ಇದರಲ್ಲಿ ಅಪೀಲುದಾರನಾಗಿದೆ (Supreme Court). ಎರಡು ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆ ಆರಂಭವಾದ ಈ ಪ್ರಕರಣವು, ಅಪೆಕ್ಸ್ ಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಮುಗಿಯಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಗಲುವ ದೀರ್ಘ ಸಮಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಿವಿಲ್ ಅಪೀಲ್ ನಂ. 897 / 2002 ಎಂಬ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಪ್ರಕರಣವು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸಿವಿಲ್ ಅಪೆಲೇಟ್ ಜುರಿಸ್ಡಿಕ್ಷನ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ, ಕೆಳಾಲಯದ ತೀರ್ಪನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವು ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದೆ (Supreme Court). ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಾದದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಗಳು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಈ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು "ರಿಪೋರ್ಟೆಬಲ್" ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿರುವುದು ಇದು ಕಾನೂನು ಪೂರ್ವದ ಉದಾಹರಣೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಬಹುದು ಅಥವಾ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ (Supreme Court). ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಅವುಗಳಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಾಪಕ ಪರಿಣಾಮಗಳಿಗಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ವಿಚಾರಣೆಯು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ವಿವಾದಗಳನ್ನು, ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಭಾಗಿಯಾಗಿರುವ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸುವಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶವು ಅಪೀಲುದಾರನಾಗಿರುವುದು ಹಿಂದಿನ ತೀರ್ಪಿನ ಬಗ್ಗೆ ಅದಕ್ಕೆ ಇರುವ ಅತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೂ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಚರ್ಚೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಇನ್ನೂ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿಲ್ಲ. 2002 ರಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾದ ಈ ಪ್ರಕರಣವು ನಿನ್ನೆಯ ವಿಚಾರಣೆಯ ಹಂತಕ್ಕೆ ತಲುಪಿರುವುದು ಭಾರತದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅಪೀಲುಗಳು ದಶಕಗಳವರೆಗೆ ಬಾಕಿ ಉಳಿಯುವ ನಿಧಾನಗತಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದು ರಿಪೋರ್ಟೆಬಲ್ ವಿಷಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಪ್ರಕರಣದ ವಿವರಗಳು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಇದರ ಅಂತಿಮ ಫಲಿತಾಂಶವು ಭವಿಷ್ಯದ ತೀರ್ಪುಗಳಿಗೆ ಆಧಾರವಾಗಬಹುದು. ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಕಾಯಿದೆಗಳ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ, ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮಗಳು ಅಥವಾ ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ বিধানಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಯಿಲ್ಲದೆ ನಿಖರವಾದ ಅಂಶಗಳು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಉಳಿದಿವೆ. ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ತನ್ನ ತೀರ್ಪಿನ ಸಮಯದ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಸುಳಿವು ನೀಡಿಲ್ಲ.
ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಈ ಪ್ರಕರಣವು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಸರಮಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದೆ. ವಿವಾದದ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪದ ಕುರಿತು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟಾಗಲಿ ಯಾವುದೇ ಅಧಿಕೃತ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿಲ್ಲ. ಕಾಲು ಶತಮಾನವನ್ನು ಪೂರೈಸಿರುವ ಈ ಲೈಟಿಗೇಷನ್ (ದಾವೆ) ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕೊಠಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಖಚಿತವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪಿಗಾಗಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪಕ್ಷಕಾರರು ಮತ್ತು ಬಹುಶಃ ವಿಶಾಲ ಕಾನೂನು ಸಮುದಾಯವು ಕಾಯುತ್ತಿದೆ.
Supreme Court